Wchodzi regulacja EUDR. Jak uniknąć kary?

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/1115 (w skrócie określane jako EUDR) zostało uchwalone w 2023 roku. Już 30 grudnia 2026 r. zacznie obowiązywać pierwszych polskich przedsiębiorców. To przepisy, które mają zapobiec wprowadzaniu na rynek UE produktów związanych z wylesianiem i degradacją lasów na świecie. Jeśli prowadzisz firmę produkcyjną i handlujesz drewnem, meblami, kawą, czekoladą, wyrobami skórzanymi czy produktami gumowymi – regulacja EUDR dotyczy również Ciebie. Dobra wiadomość jest taka, że możemy pomóc Ci się na to przygotować. 

Kiedy przepisy zaczną obowiązywać Twoją firmę?

18 grudnia 2025 roku państwa członkowskie UE, w tym Polska, zatwierdziły istotne zmiany w rozporządzeniu. Najważniejsza z nich to przesunięcie terminów stosowania przepisów:

  • Średnie i duże przedsiębiorstwa: od 30 grudnia 2026 r.
  • Mikroprzedsiębiorstwa i małe firmy: od 30 czerwca 2027 r.

Oznacza to, że masz jeszcze czas na przygotowanie, ale nie jest go za dużo. Proces wdrożenia wymaga przemyślenia łańcucha dostaw, zebrania dokumentacji i często – dostosowania systemów IT.

Które branże i produkty obejmuje rozporządzenie EUDR?

Rozporządzenie EUDR dotyczy siedmiu kluczowych surowców oraz powstających z nich produktów. 

Surowce objęte regulacją:

  • drewno,
  • kakao,
  • kawa,
  • kauczuk,
  • soja,
  • palma olejowa,
  • bydło.

Przykładowe produkty pochodne:

  • meble drewniane,
  • czekolada,
  • kawa palona lub bezkofeinowa,
  • opony pneumatyczne gumowe,
  • nasiona soi,
  • skóra garbowana,
  • mięso z bydła.

Jeśli Twoja firma wprowadza te produkty do obrotu w UE lub je wywozi, staje się operatorem w rozumieniu EUDR i musi spełnić określone wymogi.

Co musisz zrobić, żeby nie naruszyć przepisów? 

Kluczowym obowiązkiem nałożonym przez EUDR jest zachowanie należytej staranności (due diligence) przed wprowadzeniem produktów do obrotu. Brzmi skomplikowanie? W praktyce to oznacza, że musisz przygotować się na audyt. Ma on udowodnić, że produkty nie powodują wylesiania i zostały wyprodukowane zgodnie z przepisami kraju produkcji. Musisz wykazać, że ryzyko, że produkty nie spełniają wymogów jest żadne lub znikome. W innym przypadku nie będziesz mógł wwieźć produktu ani wprowadzić go do obrotu. 

Żebyś mógł udowodnić, że oceniasz ryzyko i wdrażasz procedury, które pozwalają je zminimalizować, Komisja Europejska uruchomiła system TRACES.

Nie wiesz, jak analizować dane i jakich narzędzi użyć, żeby nie naruszyć przepisów EUDR? Skontaktuj się z nami – przedstawimy Ci możliwości, które warto wdrożyć jeszcze zanim regulacja weszła w życie i uniknąć problemów. 

Dobre wieści: Polska w kategorii niskiego ryzyka

22 maja 2025 roku Komisja Europejska opublikowała klasyfikację krajów według poziomu ryzyka związanego z wylesianiem. Polska została uznana za kraj o niskim ryzyku. Co to oznacza dla Twojej firmy? Jeśli korzystasz wyłącznie z polskich surowców, obowiązują Cię uproszczone procedury.  

Czym ryzykujesz, jeśli nie dostosujesz się do wymogów?

Szczegółowe przepisy dotyczące kar są ciągle doprecyzowywane, ale już wiadomo, że lepiej nie bagatelizować EUDR. Jeśli nie będziesz stosować się do przepisów, możesz dostać wysoką karę finansową (4% rocznego obrotu firmy osiągniętego w UE), liczyć się z czasowym zawieszeniem możliwości wprowadzania produktów do obrotu albo konfiskatą produktów niezgodnych z przepisami.

Lepiej więc nie ryzykować, tylko działać już teraz. 

Co dalej? Jak się przygotować?

Ministerstwo Klimatu i Środowiska, we współpracy z Ministerstwem Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Ministerstwem Rozwoju i Technologii, przygotowuje polską ustawę wdrażającą EUDR. W Polsce wyznaczono trzy organy właściwe odpowiedzialne za kontrolę:

  • Inspekcja Weterynaryjna – bydło i produkty pochodne,
  • Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych – kakao, kawa, palma olejowa, soja,
  • Inspekcja Ochrony Środowiska – drewno i kauczuk.

Koordynatorem krajowym będzie minister właściwy do spraw środowiska.

Od czego zacząć przygotowania?

Wdrożenie zgodności z regulacją EUDR to proces, który może zająć kilka miesięcy. Im wcześniej go rozpoczniesz, tym mniejsze ryzyko kary albo przerw w łańcuchu dostaw. 

Po pierwsze, zweryfikuj swój łańcuch dostaw – czy wiesz dokładnie, skąd pochodzą Twoje surowce? Po drugie: przeanalizuj procesy – czy masz system pozwalający śledzić pochodzenie produktów? Po trzecie: zadbaj odpowiednie narzędzia IT, które umożliwią Ci zarządzanie danymi o łańcuchu dostaw. 

Nie czekaj na ostatnią chwilę. Firmy, które zaczną przygotowania już teraz, będą miały przewagę konkurencyjną, jeśli chodzi o bezpieczeństwo prawne i płynność operacyjną. 

Jak Optimakers może Ci pomóc w przygotowaniach do EUDR?

Specjalizujemy się w kompleksowym zarządzaniu produkcją i optymalizujemy procesy, dlatego doskonale rozumiemy wyzwania związane z wdrożeniem EUDR.

Możemy Ci pomóc w audycie łańcucha dostaw oraz wdrożeniu systemu ERP. Nie musisz tego robić sam. Jeśli chcesz sprawdzić, jak możemy pomóc Twojej firmie przygotować się do wymogów EUDR, skontaktuj się z nami. 

EUDR to kolejna regulacja unijna, która może wydawać się skomplikowana i nakłada na przedsiębiorców nowe obowiązki. Nie warto czekać do samego końca, dobrze przygotowane firmy nie tylko unikną kar, ale też zyskają przewagę na rynku.